چودورف

نانسی چودروف *[۱] (به انگلیسی: Nancy Chodorow)‏ (۱۹۴۴–) نویسنده، روان‌کاو و جامعه‌شناس فمینیست آمریکایی است. کتاب مشهور او بازتولید مادری*[۲] (۱۹۷۸) نام دارد.[۳]

چودروف شکل گیری هویت جنسیتی را از درون شناخت پویش‌های روانی خانواده و روابط ابژه‌ای کودک با مادرش می‌داند[۴]. چودوروف نظریه‌های سنتی روابط ابژگانی و روایت فرویدی رشد هویت جنسیتی را بازنگری کرد. او نظریات خود را برپایه کارهای کارن هورنی و ملانی کلاین، تالکوت پارسونز، و روان‌کاوان مکتب فرانکفورت[۴] بنا نهاد. تمرکز بحث چودوروف از پدر و عقده اودیپ به مادر و مرحله پیشااودیپی منتقل شده است[۳].

ادامه نوشته

زیلیام جیمز

ویلیام جیمز (William James، ۱۸۴۲-۱۹۱۰) بنیانگذار مکتب پراگماتیسم می‌باشد. وی در زمینه روانشناسی و فلسفه مطالعات عمیقی داشته و به عنوان پزشک نیز به فعالیت مشغول بوده است. فلسفه پراگماتیسم وی را «عملگرایی» و یا «اصالت دادن به عمل» در زبان فارسی ترجمه کرده اند. ولی در یک نگاه اجمالی ویلیام جیمز منشأ حقیقت را در «سودمند بودن» یک امر و یا قضیه می‌دانست. حقیقت به چیزی اطلاق می‌شود که «سودمند» و یا «عملی» باشد. چیزی که «سودمند» نیست نمی‌تواند «حقیقت» باشد. به همین منظور طرفداران این مسلک را امروزه «عملگرا»ها می نامند. در زبان روزمره به چیز و یا کسی که به منافع قابل دسترسی کوشش می‌کند عادتاً «پراگماتیست» می‌گویند

ادامه نوشته

سرندایک

ادوارد لی سرندایک(به انگلسیس:Edward Lee Thorndike) در سال ۱۸۷۴ در ایالات متحده آمریکا به دنیا آمد و در سال ۱۹۴۹ میلادی درگذشت.او یکی از مهمترین پژوهشگران در تدوین روانشناسی حیوانی بود. او نظریه عینی و ماشینی یادگیری را تدوین کرد که بر رفتار آشکار تاکید می ورزید.او بر این باور بود که روانشناسی باید رفتار را مطالعه کند نه عناصر ذهنی یا تجربه هوشیار را در هر شکل که باشد. سرندایک پیوندگرایی را که یک رویکرد آزمایشی به تداعی گرایی بود و از دیدگاههای سنتی بسیار فاصله داشت به وجود آورد.[۲]

ادامه نوشته

جان واتسون

 «یک دوجین بچه سالم و دنیایی با مشخصاتی که من می‌گویم را به من بدهید، تضمین می‌کنم هر کدام از آن‌ها را که انتخاب کنید، صرفنظر از استعداد، علاقه، گرایش، توانایی و نژادش، هر جور متخصصی که بخواهید، پزشک، حقوقدان، هنرمند، بازرگان و حتی گدا و دزد، بار آورم.»

جان واتسون 1930


جان‌بی‌واتسون در کارولینای جنوبی بزرگ شد. در 16 سالگی وارد دانشگاه فورمن شد و پنج سال بعد، پس از خاتمه دوره کارشناسی ارشد، به ادامه تحصیل در رشته روان‌شناسی در دانشگاه شیکاگو پرداخت. او در سال 1903 موفق به اخذ دکتری روان‌شناسی شد.
واتسون درسال 1908 تدریس روان‌شناسی را در دانشگاه جان هاپکینز آغاز کرد. او در سال 1913 طی یک سخنرانی در دانشگاه کلمبیا با عنوان «روان‌شناسی از دیدگاه رفتارگرایی»، به تفصیل به بیان این دیدگاه پرداخت. به نظر واتسون، روان‌شناسی علم رفتارهای قابل مشاهده است. «روان‌شناسی از دیدگاه رفتارگرایی، یک شاخه کاملاً تجربی و عینی از علوم طبیعی است. هدف نظری این رشته، پیش‌بینی و کنترل رفتار است و در روش‌های آن، درون‌نگری و تفسیر فعالیت‌های ناخودآگاه، جایگاه چندانی ندارند.» (واتسون، 1913)

ادامه نوشته

کارل یونگ (1875 - 1961)

کارل یونگ در 26 جولای 1875 به دنیا آمد و در 6 جون 1961 درگذشت. معروفیت او بیشتر به خاطر کارهای زیر است: 
مطالعات بر روی روان انسان
تحلیل رویا، ناخودآگاه جمعی ( collective unconscious ) و صورت ازلی
( archetypes )
ادامه نوشته

کارن هورنای (1885-1952)

کارن هورنای در 16 سپتامبر 1885 در آلمان به دنیا آمد و در 4 دسامبر 1952 درگذشت. او از سال‌های نخستین زندگی گرفتار افسردگی بود. پدرش آدم بسیار سخت‌گیری بود و کارن با برادر بزرگترش برندت رابطه بسیار نزدیکی داشت. هنگامی که برادرش از او دور شد، به افسردگی مبتلا گشت و این مشکل در سراسر زندگی همراهش بود.
ادامه نوشته

ویلهلم ووندت (1832 - 1920)

ویلهلم ووندت در 16 آگوست 1832 در آلمان به دنیا آمد و در 31 آگوست 1920 درگذشت. معروفیت او بیشتر به خاطر کارهای زیر است: 
ساختارگرایی
درون‌نگری
بنا کردن نخستین آزمایشگاه روان‌شناسی

ویلهلم ووندت از دانشکده پزشکی دانشگاه هایدلبرگ فارغ‌التحصیل شد. او سپس مدّت کوتاهی را به مطالعه زیر نظر یوهان مولر و هرمان هلم‌هولتز (فیزیکدان) پرداخت. تصوّر می‌شود که کارهای او با این دو نفر در کارهای بعدی ووندت در زمینه روان‌شناسی تجربی نقش داشته است. ووندت بعداً کتاب اصول روان‌شناسی فیزیولوژیک را نوشت (1874) که به پایه‌گذاری رویه‌های تجربی در پژوهش‌های روان‌شناسی کمک شایانی کرد. او پس از استخدام در دانشگاه لایپزیک، نخستین آزمایشگاه از دو آزمایشگاه روان‌شناسی موجود در آن زمان را تأسیس کرد. (استنلی هال نخستین آزمایشگاه روان‌شناسی آمریکا را در دانشگاه جان هاپکینز به وجود آورد.)

ادامه نوشته

کِرت لِوین ( 1890-1947 )

«هیچ چیز عملی‌تر از یک نظریه خوب نیست»

کرت لوین


کرت لِوین در سپتامبر 1890 در آلمان به دنیا آمد و در 11 فوریه 1947 در سن 57 سالگی بر اثر حمله قلبی در گذشت. او در خانواده‌ای یهودی زاده شد. در سال 1909 در دانشکده پزشکی دانشگاه فرایبرگ ثبت نام کرد امّا سپس رشته تحصیلی خود را عوض کرد و برای آموختن زیست‌شناسی به دانشگاه مونیخ رفت. او سرانجام مدرک دکتری خود را از دانشگاه برلین اخذ کرد.

لوین در سال 1921 تدریس فلسفه و روان‌شناسی را در دانشگاه برلین آغاز کرد. محبوبیت او در بین دانشجویان از یکسو و نوشته‌های متعدد او از سوی دیگر، توجه دانشگاه استنفورد را جلب کرد و در سال 1930 به عنوان استاد میهمان به آن دانشگاه دعوت شد. لوین سرانجام به تابعیت آمریکا درآمد و به تدریس در دانشگاه آیوا پرداخت. او تا سال 1944 به همکاری خود با این دانشگاه ادامه داد.

ادامه نوشته

ملانی کلاین (1882-1960)

«یکی از تجربیات جالب و غیرمنتظره برای تازه‌کاران در زمینه
تجزیه و تحلیل رفتار کودکان، کشف این نکته است که ظرفیت
بینش و درک بچه‌، حتی بچه‌های خیلی کم سن و سال، غالباً
بسیار فراتر از افراد بالغ است.»

ملانی کلاین


ملانی کلاین در 30 مارچ 1882 در وین به دنیا آمد و در 22 سپتامبر 1960 در لندن درگذشت. نام اصلی خود او ملانی رایزز بود که پس از ازدواج با آرتور کلاین در 19 سالگی به ملانی کلاین تغییر یافت. او در سال‌های 1904 و 1907 صاحب دو فرزند به نام‌های ملیتا و هانس شد. خانواده آن‌ها به دلیل شغل شوهرش مرتب در مسافرت بودند تا آن که بالاخره در سال 1910 در بوداپست مستقر شدند. او بعداً در سال 1914 فرزند دیگری نیز به نام اریک پیدا کرد.

ادامه نوشته

مری‌ویتون کالکینز (1863-1930)

مری ویتون کالکینز در 30 مارچ 1863 در آمریکا به دنیا آمد و در 26 فوریه 1930 به خاطر ابتلاء به بیماری سرطان درگذشت. او در سال 1882 به عنوان دانشجوی سال دوم وارد کالج اسمیت شد. مرگ خواهرش در سال 1883 باعث ترک تحصیل او به مدّت یکسال شد. البته او در این مدّت به مطالعات شخصی‌اش ادامه می‌داد. کالکینز در سال 1884 به کالج بازگشت و در رشته فلسفه فارغ‌التحصیل شد.
ادامه نوشته

فروید

زیگموند فروید ( 1856 - 1939)


زیگموند فروید در 6 مِی 1856 به دنیا آمد و در 23 سپتامبر 1939 از دنیا رفت.


صرفنظر از درستی یا نادرستی نظریه‌های فروید، بدون هیچ تردید او تاثیر فوق‌العاده‌ای بر رشته روان‌شناسی گذاشته است. کارهای او این عقیده را تقویت کرد که تمام بیماری‌های ذهنی، علل فیزیولوژیکی ندارند. کارها و نوشته‌های فروید به درک امروزی ما از شخصیت، روان‌شناسی بالینی، رشد انسان و روان‌شناسی نابهنجاری کمک شایانی نموده است.

ادامه نوشته

آنا فروید

آنا فروید (1895 - 1982)



آنا فروید در سوم دسامبر 1895 در وین (اتریش) به دنیا آمد و در نهم اکتبر 1982 در لندن (انگلستان) درگذشت. معروفیت او بیشتر به خاطر کارهای زیر است:
بنیان‌گذار روانکاوی کودکان
سازوکارهای دفاعی
مشارکت در روان‌شناسی «خود» ( ego psychology )

آنا فروید کوچکترین فرزند در بین 6 فرزند زیگموند فروید معروف است. او به پدرش فوق‌العاده نزدیک بود ولی نزدیکی چندانی به مادرش نداشت و با پنج خواهر و برادرش نیز روابط پرتنشی داشت. او به یک مدرسه خصوصی گذاشته شد ولی بعداً گفت که از مدرسه چیز زیادی نیاموخته است. بخش عمده آموزش آنا از طریق درس‌های پدرش و دوستان و وابستگان او صورت گرفته است.

ادامه نوشته

راجرز

کارل راجرز (1902 - 1987)


«برای من هیچ چیز با ارزش‌تر از تجربه نیست. محک و معیار درستی هر چیز
برای من، تجربه شخصی خود من است. نه ایده‌های کسان دیگر و نه حتی
هیچیک از ایده‌های خودم، معتبرتر از تجربیاتم نیستند. این تجربیات است که
باید بارها و بارها به آن رجوع کنم تا به تقریب نزدیکتری از حقیقت دست یابم.
تنها به این ترتیب است که آن حقیقت جزئی از وجودم می‌شود.»

کارل راجرز


کارل راجرز در 8 ژانویه 1902 در ایلی نویز (آمریکا) به دنیا آمد و در 4 فوریه 1987 درگذشت. معروفیت او بیشتر به خاطر کارهای زیر است:
رویکرد غیرمستقیم او برای درمان تحت عنوان «درمان بیمارمحور»
ارائه مفهوم «گرایش واقعی‌سازی»
ارائه مفهوم «فرد با کارکرد کامل»

ادامه نوشته

جیمز

ویلیام جیمز (1842-1910)


هنرِ «عاقل بودن»، عبارت است از هنر پی‌بردن
به این که از چه چیزهایی باید چشم پوشید

ویلیام جیمز


ویلیام جیمز در 11 ژانویه 1842 در نیویورک به دنیا آمد و در 26 اگوست 1910 در سن 68 سالگی درگذشت. او در خانواده‌ای ثروتمند به دنیا آمد. پدرش به فلسفه بسیار علاقه‌مند بود و برای فرزندش امکانات تمام و کمال آموزشی فراهم کرده بود. از جمله این که فرزندانش را مرتب به اروپا می‌فرستاد، در بهترین مدرسه‌ها می‌گذاشت و آن‌ها را با فرهنگ و هنر به خوبی آشنا می‌کرد. نتیجه‌اش هم این شد که ویلیام جیمز یکی از مهم‌ترین شخصیت‌ها در روان‌شناسی و برادرش هنری جیمز یکی از محبوب‌ترین رمان‌نویسان آمریکا شدند

ادامه نوشته

بندورا

آلبرت بندورا ( 1925 - )


آلبرت بندورا در تاریخ 4 دسامبر 1925 در شهر کوچکی در نزدیکی ادمونتون کانادا به دنیا آمده است. او آخرین بچه از 6 فرزند پدر و مادرش بود. بندورا در سال 1949 از دانشگاه بریتیش کلمبیا در ونکوور کانادا در رشته روان‌شناسی فارغ‌التحصیل شد و سپس در سال 1952 درجه دکتری خود را در رشته روان‌شناسی بالینی از دانشگاه آیوا در آمریکا اخذ نمود. او از سال 1953 شروع به تدریس در دانشگاه استنفورد کرد.


آلبرت بندورا در سال 1974 به عنوان رئیس انجمن روان‌شناسی آمریکا انتخاب شد و در سال 1980 جایزه این انجمن را به خاطر «مشارکت‌های برجسته علمی» دریافت نمود. از او در سال 2004 نیز به خاطر «یک عمر فعالیت درخشان در رشته روان‌شناسی» تجلیل به عمل آمد.

آلبرت بندورا بیشتر به خاطر کارهایش در زمینه‌های زیر شناخته شده است:
مطالعات عروسک بو بو
یادگیری مشاهده‌ای
نظریه یادگیری اجتماعی
کارآیی خود ( Self-efficacy )

کارهای بندروا به عنوان بخشی از انقلابِ شناختی در روان‌شناسی که از اواخر دهه 1960 شروع شد محسوب می‌گردد. نظریه‌های او تاثیر فوق‌العاده‌ای بر روی روان‌شناسی شخصیت، روان‌شناسی شناخت، آموزش و درمان داشته است.

اریک برن

›اریک برن (1910-1970)

دکتر اریک برن (Eric Berne ) در 10 می 1910 در شهر مونترال کانادا به دنیا آمد. پدرش دکتر دیوید هیلر برنشتاین، پزشک عمومی و مادرش سارا گوردون برنشتاین، یک نویسنده و ویراستار حرفه‌ای بود. اریک تنها یک خواهر به نام گریس داشت که 5 سال از او کوچک‌تر بود. نام اصلی اریک برن، اریک لئونارد برنشتاین بود.

ادامه نوشته

لو ویگوتسکی

«یادگیری، چیزی فراتر از به دست آوردن قابلیت تفکر است. یادگیری عبارت است از به دست آوردن بسیاری قابلیت‌های خاص برای فکر کردن درباره چیزهای مختلف.»

لو ویگوتسکی

لو ویگوتسکی در 17 نوامبر 1896 در شهر اورشا در ناحیه غربی امپراطوری روسیه به دنیا آمد. او در دانشگاه مسکو به تحصیل پرداخت و در سال 1917 در رشته حقوق فارغ‌التحصیل شد. او در دوران تحصیل دانشگاهیش به مطالعه موضوعات مختلفی چون جامعه‌شناسی، زبان‌شناسی، روان‌شناسی و فلسفه پرداخت. کار رسمی ویگوتسکی در زمینه روان‌شناسی در سال 1924 و هنگامی آغاز شد که او به مرکز روان‌شناسی مسکو پیوست و با آلکسی لئونتیف و الکساندر لوریا به همکاری پرداخت.

ادامه نوشته

اکتساب زبان (پیاژه)

اکتساب زبان یا تحصیل زبان (Language acquisition) به فرایند پیچیدهٔ ایجاد و گسترش توان زبان‌دانی، سخن‌گویی، و تکلم در انسان اطلاق می‌شود.

پدیدهٔ پراهمیت اکتساب زبان توسط کودکان از جملهٔ مهمترین زمینه‌های پژوهشی در دانش امروزین و گستردهٔ زبان‌شناسی به حساب می‌آید. مطالعات زبان‌شناسان نشان می‌دهد که تحصیل و دریافت زبان انسان را به سیستم ذهنی قواعد و دستورات زبانی مجهز می‌نماید تا با استفاده از آن اشخاص قادر باشند باهم صحبت نموده، و منظور یکدیگر را ادراک کنند

ادامه نوشته

پیاژه(زندگی نامه و نظریات)

ژان پیاژه (آوانگاری فرانسوی: [ʒɑ̃ pjaʒɛ]؛ ۹ اوت ۱۸۸۶ - ۱۶ سپتامبر ۱۹۸۰) روان‌شناس، زیست‌شناس و شناخت‌شناس فرانسوی-زبانِ سوئیسی بود که به خاطر کارهایش در روان‌شناسی رشد و شناخت‌شناسی شهرت یافته‌است.

پیاژه جایگاه ویژه‌ای برای آموزش کودکان قایل بود. او در سال ۱۹۳۴ در کسوت رئیس دفتر بین‌المللی آموزش سازمان ملل متحد اعلام کرد: تنها آموزش است که می‌تواند جوامع ما را در مقابل فروپاشی تدریجی یا خشونت‌بار حفظ کند. [۱]

پیاژه در سال ۱۹۵۵، مرکز بین‌المللی شناخت‌شناسیِ ژنتیک را راه‌اندازی کرد و از همان سال تا پایان عمر ریاست آن را بر عهده داشت.[۲] به بیان ارنست فون گلاسرزفلد، پیاژه پیش‌گام گران‌قدر نظریهٔ ساخت و ساز گرایانهٔ معرفت است.[۳]

از کارهای اولیهٔ خود در زمینهٔ زیست‌شناسی، پیاژه به این باور رسید، که اعمال زیست‌شناسانه عبارتند از گام‌هایی که در مسیر سازش‌یابی با محیط فیزیکی اطراف، و به منظور کمک به سازمان‌یافتگی[پانویس ۱] آن برداشته می‌شود.
ادامه نوشته

پاولوف

ایوان پیتروویچ پاولوف (به روسی: Иван Петрович Павлов)‏ (زاده ۱۴ سپتامبر ۱۸۴۹ در ریازان، روسیه - درگذشته ۲۷ فوریه ۱۹۳۶) عصب‌شناس، فیزیولوژیست، روان‌شناس و پزشک روس است. پاولف در سال ۱۹۰۴ برنده جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی شد. شهرت وی بیشتر از کارهای او در زمینه بازتاب شرطی ناشی می‌شود.

ادامه نوشته

دکتر براهنی

محمدنقی براهنی (متولد ۱۳۱۱ در تبریز - مرداد ۱۳۸۱ در تهران) روان‌شناس ایرانی‌ست. او را پدر روان‌آزمایی ایران می‌دانند.[۱]

ادامه نوشته

امیل آدولف فون برینگ

امیل آدولف فون برینگ (به آلمانی: Emil Adolf von Behring)‏‏ فیزیولوژیست آلمانی، که برنده اولین جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی در سال ۱۹۰۱ به خاطر کشف سرم دیفتری بود. وی در سال ۱۹۱۷ درگذشت.
ادامه نوشته

آلبرت بندورا

آلبرت بندورا، روان شناس کانادایی-آمریکایی است که نظریه یادگیری مشاهده‌ای یا مدلینگ را مطرح کرده‌است.

ادامه نوشته

دکتر افروز

غلامعلی افروز (متولد پنجم آذر ۱۳۲۹) روان‌شناس ایرانی و رئیس سابق سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره است. او مدتی ریاست دانشگاه تهران و مدتی نیز ریاست دانشکده روان‌شناسی دانشگاه تهران را بر عهده داشت.[۱]

ادامه نوشته

اشنایدر

کورت اشنایدر (به آلمانی: Kurt Schneider)‏ (۷ ژانویه ۱۸۸۷ - ۲۷ اکتبر ۱۹۶۷) یک روانکاو آلمانی بود که بیشتر به خاطر نوشته‌هایش در زمینه تشخیص و درک بیماری روان‌گسیختگی مشهور است.

چشم‌گیرترین سهم اشنایدر، متمایز ساختن نشانه‌های مرضی درجه اول و نشانه‌های مرضی درجه دوم بیماری روان‌گسیختگی بود. وی بر این باور بود که نشانه‌های درجه اول، تنها ویژهٔ این اختلال است ولی نشانه‌های مرضی درجه دوم را نه فقط در روان‌گسیختگی بل‌که در سایر روان‌پریشی‌ها و اختلالات غیر روانی از قبیل اختلالات شخصیت، می‌توان یافت. نظریه‌های اشنایدر در شکل اصلاح‌شدهٔ نظام تشخیصی DSM مؤثر واقع شده‌است.

بی‌اف اسکینر

برحاس فردریک اسکینر(به انگلیسی: Burrhus Frederic Skinner)‏ (زادهٔ ۲۰ مارس۱۹۰۴- مرگ ۱۸ اوت۱۹۹۰) روان‌شناس، نویسنده، مخترع، پشتیبان اصلاحات اجتماعی و چامه‌سرای آمریکایی بود.تا دهه ۱۹۷۰ در امریکا هیچ روانشناسی معروفتر از اسکینر نبود.(بی. اف حروف اول برحاس فردریک است، ولی اسکینر به ندرت این اسامی را به کار می‌برد. دوستان نزدیکش او را «فرد» صدا می‌کردند).[۱]

ادامه نوشته

اریک اریکسون(زندگی نامه و نظریه شخصیت)

زندگینامه اریک اریکسون :
اریک اریکسون در 15 جون 1902 در فرانکفورت به دنیا آمد و در 12 می 1994 از دنیا رفت. پدرش که دانمارکی بود پیش از تولد او خانواده‌اش را ترک کرد و مادر کلیمی‌اش بعداً با دکتر تئودور هامبرگر ازدواج کرد.
علاقه او به «هویت» از همان نخستین تجربه‌های شخصی‌اش در دوران مدرسه آغاز گشت. از یک سو بچه‌های مدرسه او را به خاطر قد بلند، چشمان آبی و موی بلند مسخره می‌کردند و او را «شمالی» خطاب می‌کردند و از سوی دیگر، به خاطر سابقه کلیمی بودنش مورد طرد قرار می‌گرفت.

ادامه نوشته

هرمن ابينگهاوس (Herman Ebbinghaus) (۱۹۰۹-۱۸۵۰)

او که پسر بازرگانى بود، در شهر بارمن (Barmen) نزديک بن (Bonn) متولد شد. او دو سال جوانتر از اشتومف و شش ماه مسن‌تر از جي.اي. ميولر بود. پس از تحصيل در Gymnasium در بارمن، در سن هفده سالگى براى تحصيل تاريخ و فلسفه به بن رفت. سپس طبق عادت دانشجويان آلمانى نخست به هاله و سپس به برلن مهاجرت کرد. برروى هم سه سال (۱۸۶۷-۱۸۷۰) در اين سه دانشگاه به مطالعه اشتغال داشت، و در جريان آن او از علاقه ابتدائى خود که فلسفه بود جدا گشت. تريدلنبرگ (Tredelenburg) در برلن که بر ميولر و برنتانو تأثير گذارده بود، ممکن است عاملى در اين جدائى بوده باشد.


ادامه نوشته

نظریه آیزنگ

نظریه تحلیل عوامل هانس آیزنک



نظریه تحلیل عوامل

هانس آیزنک (1917-1916)

هانس آیزنک در شهر برلین کشور آلمان به دنیا آمد.

در طول حرفه طولانی و پربار خود 79 کتاب و 1097 مقاله منتشر کرد.

پرسشنامه شخصیت آیزنک، پرسشنامه پزشکی مادزلی وپرسشنامه شخصیت مادزلی از جمله ابداعات او برای ارزیابی شخصیت بوده اند.

نظریه او در حمایت از نقش وراثت در توصیف شخصیت محوری بوده است.

ابعاد شخصیت از نظر آیزنک

E- برون گرایی در برابر درون گرایی extraversion versus troversion

N- رواج رنجور خویی در برابر ثبات هیجانیneuroticism versus emotional stability

P – روان پریش خویی در برابر کنترل تکانهpsychoticism versus impulse control

صفات ابعاد شخصیت آیزنک
برون گرایی/درون گرایی
روان رنجورخویی/ ثبات هیجانی
روان پریش خویی/ کنترل تکانه

معاشرتی
مضطرب
پرخاشگر

سرزنده
افسرده
سرد

فعال
احساس های گناه
خودمحور

جسور
عزت نقش پایین
بی روح

هیجان خواه
تنیده
تکانشی

آسوده خاطر
غیرمنطقی
ضداجتماعی

سلطه جو
خجالتی
خلاق

مخاطره جو
دمدمی
مصمم


از نظر آیزنک صفات و ابعاد بوسیله وراثت تعیین می شوند.

عنصر ژنتیکی برون گرایی و روان رنجو خویی نیرومندتر از روان پریش خویش است.

روش تحقیق آیزنک

آیزنک یکی از علمداران روش تحلیل عوامل است.

حملات انتقادی او متوجه تستهای برون فکنی و «روش بالینی» و از همه بالاتر متوجه «روان کاوی» است.

کار تحقیقی خود را همیشه با دو گروه افراد متفاوت یا مباین انجام می دهد.

روش آماری مورد علاقه خود را معمولاً با دید روان پزشکی توأم می سازد.

انتقاد تحلیل عوامل

1- تحلیل عوامل دستگاهی از امور ساختگی بوجود می آورد که ارتباطی واقعی با هیچ فرد آری ندارند.

2- طرفداران این روش با این که مدعی هستند آنچه به طریق درون نگری به دست می آید قابل اعتماد نیست ولی خودشان این امر را مقدمه کار خود قرار می دهند.

3- اگر این روش چنانچه هواخواهان آن ادعا می کنند این اندازه عینی و معقول است چرا آنها در به کار بردن آن این قدر با یکدیگر اختلاف نظر دارند؟

آیزنک با اینکه روش های دیگر تحقیق را سخت مورد انتقاد قرار می دهد در عین حال به نقاط ضعف تحلیل عوامل توجه دارد و در تحقیقات خود روش های روان سنجی و بالینی را توأماً به کار می برد.

توصیه می کند برای اجتناب از مخاطرات درون نگری اندازه های آزمایشی به تعداد بسیار زیاد به کار برده شوند آیزنک برای رفع پاره ای اشکالاتی که بر تحلیل عوامل کرده اند روشی به وجود آورده که به جای تحلیل عوامل «تحلیل معیار» خوانده می شود

جیمز رولند آنجل

 جیمز رولند آنجل (۱۹۴۹-۱۸۶۹) (James Rowland Angell) از روانشناسان نام‌آور آمریکایی بود.

جیمز رولند آنجل جنبش کارکردگرایی را به صورت یک مکتب فکری کارآمد درآورد. او بخش روانشناسی در دانشگاه شیکاگو را به صورت بانفوذترین مرکز روز، یعنی محل اصلی تربیت روانشناسان کارکردگرا درآورد.

آنجل در یک خانواده دانشگاهی در ورمانت زاده شد. پدربزرگش رئیس دانشگاه براون در پراویدنس، رودآیلند و پدرش ابتدا رئیس دانشگاه ورمانت و بعد رئیس دانشگاه میشیگان بود. آنجل تحصیلات کارشناسی خود را در میشیگان گذراند که در آنجا زیر نظر دیویی کتاب اصول روانشناسی جیمز را خواند. آنجل گزارش می‌کند که این کتاب بیش از هر کتابی که خوانده بود بر تفکر او تأثیر گذاشت. یکسال با جیمز در هاروارد کار کرد و درجه کارشناسی ارشد را در ۱۸۹۲ دریافت کرد. 

ادامه نوشته

آلپورت

گوردن ویلارد آلپورت، (۱۱ نوامیر ۱۸۹۸- ۹ اکتبر ۱۹۶۷)، روان‌شناس آمریکایی و یکی از اولین نظریه پردازان شخصیت بود. او طراح نظریهٔ صفات (trait theory) بود.

گوردن آلپورت در ۱۱ نوامبر ۱۸۹۷ در مانتیزوما، ایندیانا به دنیا آمد. آنها چهار برادر بودند و آلپورت کوچکترین آنها بود. پدرش، جان ادواردز آلپورت، پزشک و مادرش، نِلی ادیت وایز آلپورت، معلم بود، و هر دوی آنها تاثیری قوی و مثبت بر وی داشتند. آلپورت در ایندیانا به دنیا آمد، ولی در کلیولند، اوهایو بزرگ شد و همانجا به مدارس دولتی رفت. برادر بزرگترش، فلوید، دانشجوی هاروارد بود (و بعدها او نیز به یک روان‌شناس معروف تبدیل شد)، و به اصرار وی، آلپورت در ۱۹۱۵ به هاروارد رفت. او به زحمت توانست امتحان ورودی را پاس کند و در ترم اول دانشگاه نیز نمراتش همیشه یا C بود یا D. اما با تلاش بسیار، سال اول را با نمرات A قبول شد. در ۱۹۱۹ آلپورت از هاروارد با مدرک لیسانس اقتصاد و فلسفه فارغ التحصیل شد.

ادامه نوشته

آدلر

آلفرد آدلر (به آلمانی: Alfred Adler)‏ (۱۸۷۰ — ۱۹۳۷) از روانشناسان بنام اتریشی بود.

آدلر معمولاً به عنوان نخستین پیشگام گروه روانشناسی اجتماعی در روانکاوی تلقی می‌شود، زیرا در ۱۹۱۱ از فروید جدا شد. او نظریه‌ای را تدوین کرد که «علایق اجتماعی» در آن نقش عمده‌ای را ایفا می‌کند و او تنها روانشناسی است که یک گروه چهار نفری تشکیل داد که به نام او نامیده می‌شود.

ادامه نوشته

ملانی کلاین

ملانی کلاین (1) در وین متولد شد. پدرش بدون شک تأثیری عظیم بر او گذاشت. او با طغیان بر سنت یهودی خانواده که از او می خواست یک خاخام شود، دانشکده پزشکی را برگزید. ملانی کوچکترین دختر وی بود و دانش پدر در مورد ادبیات و زبان شناسی مورد تحسین دخترش قرار داشت. مذهب هرگز دغدغه ذهنی ملانی نبود، هر چند که هیچگاه ریشه یهودی خود را انکار نکرد.

ادامه نوشته